สิทธิพื้นฐานตามกฎหมายแรงงาน ที่ลูกจ้างควรรู้

สวัสดีท่านผู้อ่านที่รักทุกท่าน ท่ามกลางสถานการณ์ความขัดแย้งระหว่างอิหร่านและอิสราเอล-สหรัฐอเมริกาที่ผ่านมา ส่งผลกระทบโดยตรงต่อแรงงานไทย โดยรัฐบาลเริ่มมีการอพยพแรงงานไทยกลับประเทศกันแล้ว หลังเหตุการณ์โจมตีหนักขึ้นและมีการแจ้งเตือนภัยด้านความปลอดภัย ซึ่งกระทรวงแรงงานเองก็ได้ประสานดูแลความปลอดภัยและขอให้ชะลอการส่งแรงงานไปยังพื้นที่เสี่ยง เพื่อหลีกเลี่ยงอันตรายจากสงครามที่ยืดเยื้อ

สำหรับฉบับเดือนพฤษภาคมนี้ ผมขอสรุปการอัปเดตกฎหมายแรงงานที่คนทำงานควรรู้ ซึ่งในฐานะลูกจ้างหรือคนทำงาน เรามักได้ยินคนพูดถึง “กฎหมายแรงงาน” บ่อยๆ แต่หลายครั้งก็ไม่แน่ใจว่าเรามีสิทธิอะไรบ้าง ผมเลยอยากชวนทุกคนมาทำความรู้จักกับกฎหมายน่ารู้เกี่ยวกับแรงงานในแบบที่อ่านง่าย ทั้งในเรื่องของเวลาทำงาน ค่าโอที วันหยุด วันลา และค่าชดเชยเมื่อโดนเลิกจ้าง ให้ลูกจ้างได้ “รู้ทันสิทธิ” ของตัวเอง เพื่อไม่ให้ถูกเอารัดเอาเปรียบ และสามารถใช้กฎหมายส่งเสริมในโลกการทำงานได้อย่างมั่นใจมากขึ้น

1. เวลาทำงาน

ในกฎหมายแรงงานนั้น ได้วางหลักกำหนดเวลาทำงานของลูกจ้างทั่วไปไม่เกิน 8 ชั่วโมงต่อวัน (48 ชั่วโมงต่อสัปดาห์) และในส่วนของงานอันตรายจะต้องไม่เกิน 7 ชั่วโมงต่อวัน (42 ชั่วโมงต่อสัปดาห์) โดยบริษัทหรือนายจ้างต้องมีกำหนดเวลาพักให้กับลูกจ้างอย่างน้อย 1 ชั่วโมง หลังจากที่ลูกจ้างทำงานติดต่อกันไม่เกิน 5 ชั่วโมง สามารถตกลงแบ่งพักย่อยได้ แต่รวมแล้วต้องไม่น้อยกว่า 1 ชั่วโมงต่อวัน

สรุปรายละเอียดเวลาทำงานและเวลาพัก

• เวลาทำงานปกติ

  • งานทั่วไป ไม่เกิน 8 ชั่วโมงต่อวัน และไม่เกิน 48 ชั่วโมงต่อสัปดาห์

  • งานอันตราย/งานที่เสี่ยงอันตรายต่อสุขภาพ (เช่น งานใต้ดิน งานเกี่ยวกับกัมมันตภาพรังสี งานเชื่อมโลหะ งานที่ทำในที่อับอากาศ/ความร้อนจัด/ความเย็นจัด) ไม่เกิน 7 ชั่วโมงต่อวัน และไม่เกิน 42 ชั่วโมงต่อสัปดาห์

• เวลาพัก

  • ข้อกำหนดหลัก ลูกจ้างต้องได้รับเวลาพักรวมกันไม่น้อยกว่า 1 ชั่วโมงต่อวัน หลังจากทำงานติดต่อกันมาแล้วไม่เกิน 5 ชั่วโมง

  • ข้อตกลงพิเศษ นายจ้างและลูกจ้างอาจตกลงกันให้พักเป็นช่วง ครั้งละไม่น้อยกว่า 20 นาทีก็ได้ แต่เมื่อรวมกันแล้วต้องไม่น้อยกว่า 1 ชั่วโมงต่อวัน

ข้อยกเว้น สำหรับ