นวัตกรรมการบริหารจัดการภาษีอากร (Tax Management Innovation) ตอนที่ 22

การบริหารจัดการภาษีอากร (Tax Management) ประกอบด้วยนโยบายภาษีอากร, การปฏิบัติตามกฎหมายภาษีอากร, การระงับข้อพิพาททางภาษีอากร, การใช้สิทธิประโยชน์ทางภาษีอากร, การจัดทำบัญชีและเอกสารประกอบการลงบัญชี, การบริหารความเสี่ยงทางภาษีอากร, การควบคุมภายในเกี่ยวกับภาษีอากร, การตรวจสอบภาษีอากร และการจัดทำคู่มือเกี่ยวกับภาษีอากร โดยตอนนี้จะพูดถึงมูลเหตุที่ทำให้กำไรสุทธิหรือขาดทุนสุทธิทางภาษีแตกต่างจากกำไรสุทธิหรือขาดทุนสุทธิทางบัญชี

8. การบริหารความเสี่ยงทางภาษีอากร (Tax Risk Management)

8.1 การจัดทำแผนภาษีอากร (Tax Plan)

8.2 การศึกษาความผิดพลาดทางภาษีเพื่อป้องกันความเสี่ยงทางภาษี (ต่อ)

มูลเหตุที่ทำให้กำไรสุทธิหรือขาดทุนสุทธิทางภาษีแตกต่างจากกำไรสุทธิหรือขาดทุนสุทธิทางบัญชีมี 7 มูลเหตุ ได้กล่าวไปแล้ว 4 มูลเหตุ ตอนนี้จะกล่าวถึงมูลเหตุที่ 5

8.2.4.5 รายจ่ายบางรายการประมวลรัษฎากรให้หักเป็นรายจ่ายได้มากกว่าหลักบัญชี

ตามหลักบัญชีเมื่อกิจการมีรายจ่ายที่แท้จริงเท่าใดก็หักเป็นรายจ่ายได้เท่านั้น แต่ในทางภาษี เพื่อเป็นการส่งเสริมสนับสนุนกิจกรรมบางประเภทจึงมีการกำหนดให้หักเป็นรายจ่ายเพิ่มขึ้นจากที่มีการจ่ายจริง และเป็นผลให้รายจ่ายทางภาษีมากกว่ารายจ่ายทางบัญชี เป็นเหตุหนึ่งที่ทำให้กำไรสุทธิทางภาษีน้อยกว่ากำไรสุทธิทางบัญชี หรือขาดทุนทางภาษีมากกว่าขาดทุนสุทธิทางบัญชี

รายจ่ายที่ทางภาษีหักได้มากกว่าทางบัญชีมีดังนี้

1) รายจ่ายค่าส่งลูกจ้างเข้าศึกษาหรือฝึกอบรมหรือฝึกเตรียมเข้าทำงาน

เพื่อส่งเสริมสนับสนุนให้มีการพัฒนาฝีมือแรงงานของลูกจ้างมากยิ่งขึ้น รัฐบาลได้ตราพระราชกฤษฎีกาออกตามความในประมวลรัษฎากร ว่าด้วยการยกเว้นรัษฎากร (ฉบับที่ 437) พ.ศ. 2548 มาตรา 4 กำหนดให้บริษัทหรือห้างหุ้นส่วนนิติบุคคลที่ส่งลูกจ้างเข้าศึกษาหรือฝึกอบรมหรือฝึกเตรียมเข้าทำงานมีสิทธิหักรายจ่ายได้ 2 เท่าของรายจ่ายที่ได้จ่ายไปเป็นค่าใช้จ่ายดังนี้

(1) ค่าใช้จ่ายในการส่งเสริมลูกจ้างเข้ารับการศึกษาหรืออบรมในสถานศึกษาหรือสถานฝึกอบรมฝีมือแรงงานที่ทางราชการจัดตั้งขึ้นหรือรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลังประกาศกำหนดในราชกิจจานุเบกษา

ขอให้สังเกตว่าการหักค่าใช้จ่ายเพิ่มขึ้นอีก 1 เท่านั้นไม่จำกัดเฉพาะการส่งลูกจ้างเข้ารับการศึกษา (Studying) เช่น การศึกษาต่อปริญญาตรี ปริญญาโท หรือปริญญาเอกเท่านั้น แต่ยังรวมถึงการส่งลูกจ้างเข้ารับการฝึกอบรม (Training) ด้วย เช่น การฝึกอบรมการซ่อมและบำรุงรักษารถยนต์ไฟฟ้า การติดตั้งและซ่อมและบำรุงรักษาเครื่องปรับอากาศ การทำอาหาร การตัดเย็บเสื้อผ้า

มีข้อสังเกตต่อไปว่า ถ้าเป็นการส่งลูกจ้างเข้ารับการศึกษาหรือฝึกอบรมในสถานศึกษาหรือฝึกอบรมฝีมือแรงงานที่ทางราชการจัดตั้งขึ้น เช่น มหาวิทยาลัยของรัฐ สถาบันพัฒนาฝีมือแรงงาน กรมพัฒนาฝีมือแรงงาน กระทรวงแรงงาน ย่อมหักรายจ่ายได้ 2 เท่า แต่ถ้าสถานศึกษาหรือสถาบันฝึกอบรมฝีมือแรงงานนั้นมิได้จัดตั้งขึ้นโดยทางราชการก็ต้องเป็นสถานศึกษาหรือสถานฝึกอบรมฝีมือแรงงานที่รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลังประกาศกำหนดในราชกิจจานุเบกษา จึงจะหักรายจ่าย 2 เท่าได้ ซึ่งรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลังได้ออกประกาศ เรื่อง การกำหนดสถานศึกษาหรือสถานฝึกอบรมฝีมือแรงงานที่รับลูกจ้างของบริษัทหรือห้างหุ้นส่วนนิติบุคคลเข้าศึกษาหรือฝึกอบรมลงวันที่ 23 พฤศจิกายน พ.ศ. 2548 ที่แก้ไขเพิ่มเติมแล้ว กำหนดสถานศึกษาหรือสถานฝึกอบรมฝีมือแรงงานตามขอบเขตและเงื่อนไขดังต่อไปนี้

ก. ต้องเป็นสถานศึกษาตามกฎหมายว่าด้วยโรงเรียนเอกชน สถาบันอุดมศึกษาตามกฎหมายว่าด้วยสถาบันอุดมศึกษาเอกชน หรือสถาบันอุดมศึกษาซึ่งคณะกรรมการพัฒนาการจัดการศึกษาโดยสถาบันอุดมศึกษาที่มีศักยภาพสูงจากต่างประเทศ อนุมัติโดยความเห็นชอบของคณะรัฐมนตรีตามคำสั่งหัวหน้าคณะรักษาความสงบแห่งชาติที่ 29/2560 เรื่อง การส่งเสริมการจัดการการศึกษาโดยสถาบันอุดมศึกษาที่มีศักยภาพสูงจากต่างประเทศ ลงวันที่ 26 พฤษภาคม พุทธศักราช 2560 หรือสถานฝึกอบรมฝีมือแรงงานเฉพาะที่มีฐานะเป็นมูลนิธิ สมาคม บริษัทที่ตั้งขึ้นตามกฎหมายไทยหรือนิติบุคคลอื่นที่ตั้งขึ้นโดยกฎหมายเฉพาะ

ขอให้สังเกตว่า ค่าใช้จ่ายการฝึกอบรมที่จ่ายให้แก่สถานฝึกอบรมฝีมือแรงงานที่มีฐานะเป็นบริษัทที่ตั้งตามกฎหมายไทยก็หักเป็นรายจ่ายได้ 2 เท่าเช่นเดียวกัน

ข. การให้บริการการศึกษาหรือฝึกอบรมต้องเป็นการศึกษาหรือฝึกอบรมในประเทศไทยเพื่อพัฒนาคุณภาพ ความรู้ความสามารถ ทักษะ ฝีมือของลูกจ้างให้สูงขึ้น ทั้งนี้ เพื่อประโยชน์ของกิจการของบริษัทหรือห้างหุ้นส่วนนิติบุคคลที่เป็นนายจ้าง

ค. หลักสูตรที่สถานศึกษาหรือสถานฝึกอบรมฝีมือแรงงานใช้ในการให้บริการการศึกษาหรือฝึกอบรมลูกจ้างของบริษัทหรือห้างหุ้นส่วนนิติบุคคลนั้น ต้องมีลักษณะดังนี้

(1) กรณีสถานศึกษา

(ก) ต้องจัดการศึกษาตามหลักสูตรของกระทรวงศึกษาธิการหรือการศึกษาในระดับที่ต่ำกว่าอุดมศึกษา หรือ 

(ข) ต้องจัดการศึกษาตามหลักสูตรที่ได้รับอนุมัติจากกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม สำหรับการศึกษาในระดับอุดมศึกษา หรือ

(ค) ต้องจัดการศึกษาตามหลักสูตรที่ได้รับอนุมัติจากกระทรวงศึกษาธิการสำหรับโรงเรียนนอกระบบตามกฎหมายว่าด้วยโรงเรียนเอกชน หรือ

(ง) ต้องจัดการศึกษาตามหลักสูตรที่ได้รับอนุมัติจากคณะกรรมการพัฒนาศึกษาโดยสถาบันอุดมศึกษาที่มีศักยภาพสูงจากต่างประเทศ อนุมัติโดยความเห็นชอบของคณะรัฐมนตรีตามคำสั่งหัวหน้าคณะรักษาความสงบแห่งชาติที่ 29/2560 เรื่อง การส่งเสริมการจัดศึกษาโดยสถาบันอุดมศึกษาที่มีศักยภาพสูงจากต่างประเทศ ลงวันที่ 26 พฤษภาคม พุทธศักราช 2560 หรือ

(จ) ต้องจัดการฝึกอบรมให้แก่สาธารณชนเป็นการทั่วไป (Public Training) หรือให้แก่ลูกจ้างของบริษัทหรือห้างหุ้นส่วนนิติบุคคลในเครือเดียวกันตามหลักสูตรที่สถานศึกษานั้น ๆ ได้จัดขึ้น

ทั้งนี้ ความใน (ข) ใช้บังคับสำหรับหลักสูตรที่ได้รับอนุมัติตั้งแต่วันที่ 2 พฤษภาคม พ.ศ. 2562 เป็นต้นไป